SPI ve SPEI ile Samsun İli Kuraklık Analizi

Öz

Su kaynakları planlaması ve yönetiminde kuraklığın tanımlanması, izlenmesi ve karakterizasyonu büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Samsun kent merkezinde bulunan 17030 no’lu meteoroloji istasyonundan 1938-2020 dönemi için aylık yağış verileri ve Standart Yağış İndeksi (SPI) ile Standartlaştırılmış Yağış Evapotranspirasyon İndeksi (SPEI) kullanılarak kuraklık analizi yapılmıştır. Çalışmanın ilk kısmında, iklim değişikliğinin yağış, sıcaklık, nispi nem ve buharlaşma verileri üzerindeki etkileri %95 güven aralığına göre incelenmiştir. Sıcaklık verisinde artan bir eğilim söz konusu iken, diğer verilerinde herhangi bir eğilim gözlemlenmemiştir. SPI ve SPEI arasında 1 aylık zaman serilerinde güçlü bir ilişki elde edilirken, 3-,6-, 9-, 12 ve 24 aylık zaman serilerinde bu ilişki güçlü olsa da R2 değerlerinde azalma olduğu gözlemlenmiştir. Samsun ili için kuraklık kategorileri arasında en fazla normal kuraklık görülmesine rağmen, çok şiddetli kuraklık kategorisi ise en az paya sahiptir. İki indeks arasında çok az farklılık gözlemlenmiştir. Ancak, SPI çok şiddetli kuraklık kategorisinde, SPEI indeksine göre daha hassas sonuçlar verdiği tespit edilmiştir. İki indeks ile elde edilen bulgulara göre, 1950 yılında hem kuraklık süresi bakımından hem de kuraklık şiddeti bakımından uzun süren bir kuraklık gözlemlenmiştir. Çalışmanın sonuçları, Samsun ili kuraklık risk değerlendirmesi açısından önem taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Supporting Institution

Türkiye Ulusal Jeodezi ve Jeofizik Birliği (TUJJB), Türkiye Ulusal Meteorolojik ve Hidrolojik Afetler Programı (TUMEHAP)

Project Number

TUJJB-TUMEHAP-2020-02

References

  1. AghaKouchak, A., & Nakhjiri, N. (2012). A near real-time satellite-based global drought climate data record. Environmental Research Letters, 7(4), 044037.
  2. Aksoy, H., Önöz, B., Çetin, M., Yüce, M.İ., Eriş, E., Selek, B., Aksu, H., Burgan, H.İ., Eşit, M., Orta, S. and Çavuş, Y.(2018) Edirne için Kuraklık Şiddet-Süre-Frekans Eğrileri. HİDRO’2018: Ulusal Hidrojeoloji ve Su Kaynakları Sempozyumu, 27-29 Eylül 2018, Beytepe, Ankara
  3. Ashraf, M., & Routray, J. K. (2013). Perception and understanding of drought and coping strategies of farming households in north-west Balochistan. International Journal of Disaster Risk Reduction, 5, 49-60.
  4. Bannayan, M., Sanjani, S., Alizadeh, A., Lotfabadi, S. S., & Mohamadian, A. (2010). Association between climate indices, aridity index, and rainfed crop yield in northeast of Iran. Field crops research, 118(2), 105-114.
  5. Cavus, Y., & Aksoy, H. (2019). Spatial drought characterization for Seyhan River basin in the Mediterranean region of Turkey. Water, 11(7), 1331.
  6. Constas, M., Frankenberger, T., & Hoddinott, J. (2014). Resilience measurement principles: Toward an agenda for measurement design. Food Security Information Network, Resilience Measurement Technical Working Group, Technical Series, 1.
  7. Dabanlı, İ., Mishra, A. K., & Şen, Z. (2017). Long-term spatio-temporal drought variability in Turkey. Journal of Hydrology, 552, 779-792.
  8. Dai, A. (2011). Drought under global warming: a review. Wiley Interdisciplinary Reviews: Climate Change, 2(1), 45-65.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Civil Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 3, 2022

Submission Date

April 25, 2022

Acceptance Date

July 7, 2022

Published in Issue

Year 1970 Volume: 25 Number: 3

APA
Yüce, M. İ., Aksoy, H., Aytek, A., Eşit, M., Uğur, F., Yaşa, İ., Şimşek, A., & Deger, İ. H. (2022). SPI ve SPEI ile Samsun İli Kuraklık Analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 25(3), 285-295. https://doi.org/10.17780/ksujes.1108663

Cited By