TR
EN
MALATYA KUZEYDOĞUSUNDAKİ PLÜTONİK KAYAÇLARIN PETROGRAFİK, JEOKİMYASAL VE PETROJENEZ AÇISINDAN İNCELENMESİ
Öz
Bu çalışmada, Malatya kuzeydoğusunda yüzeyleyen geç Kretase yaşlı plütonik kayaçların petrografik, jeokimyasal ve petrojenez özellikleri değerlendirilmiştir. İncelenen kayaçlar gabro, diyorit, granodiyorit, kuvars monzonit ve granit litolojilerinden oluşmaktadır. Mineral bileşimleri ve dokusal özelliklerine göre bu birimler, çok evreli magmatik süreçlerin ürünleri olarak tanımlanmıştır. Ana ve iz element verileri, kayaçların kalk-alkalin karakterli olduğunu ve SiO₂ içeriğiyle birlikte belirgin fraksiyonel kristallenme eğilimi gösterdiğini ortaya koymaktadır. İz element diyagramlarında görülen LILE ve LREE zenginleşmesi ile Nb, Ti ve Eu’daki negatif anomaliler, magmatik etkinliğin aktif kıta kenarı yay ortamında geliştiğine işaret etmektedir. Tektonik sınıflama diyagramlarına göre örneklerin çoğu volkanik yay granitleri alanında konumlanmaktadır. AFC modellemeleri, özellikle kuvars monzonit örneğinde kabuksal malzeme katkının arttığını göstermektedir. Elde edilen tüm veriler, bu plütonik kayaçların manto kökenli mafik magmaların kıtasal kabukla etkileşimi sonucu evrimleştiğini ve aktif kıta kenarına özgü çok evreli yay magmatizmasının temsilcisi olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
References
- Amani, K., Delavari, M., Amini, S., Azizi, H., Asahara, Y., Furman, T., Tabbakh Shabani, A. A., Asiabanha, A., & Mohammadi, A. (2024). Geochemistry, Sr–Nd isotopes and zircon U–Pb dating of magmatic rocks from the Talesh range, western Alborz: New insights into Late Cretaceous evolution of the southern Eurasian margin. Geochemistry, 84, 126042. https://doi.org/10.1016/j.chemer.2023.126042
- Barbarin, B. (1999). A review of the relationships between granitoid types, their origins and their geodynamic environments. Lithos, 46(3), 605–626. https://doi.org/10.1016/S0024-4937(98)00085-1
- Beyarslan, M., & Bingöl, A. F. (2018). Zircon U-Pb age and geochemical constraints on the origin and tectonic implications of Late Cretaceous intra-oceanic arc magmatics in the Southeast Anatolian Orogenic Belt (SE-Turkey). Journal of African Earth Sciences, 147, 477–497. https://doi.org/10.1016/j.jafrearsci.2018.07.001
- Beyarslan, M., Okta, E., & Ertürk, M. A. (2018). Kale (Malatya) ilçesi çevresindeki Geç Kretase yaşlı yay magmatitlerinin jeokimyasal özellikleri. Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 11(2), 191–206. https://doi.org/10.18185/erzifbed.405603
- Chappell, B. W., & White, A. J. R. (1974). Two contrasting granite types. Pacific Geology, 8, 173–174. https://doi.org/10.1046/j.1440-0952.2001.00882.x
- De Paolo, D.J. (1981). Neodymium isotopes in the Colorado Front Range and crust-mantle evolution in the Proterozoic. Nature, 291, 193–196. https://doi.org/10.1038/291193a0
- Eby, G. N. (1992). Chemical subdivision of the A-type granitoids: Petrogenetic and tectonic implications. Geology, 20(7), 641–644. https://doi.org/10.1130/0091-7613(1992)020<0641:CSOTAT>2.3.CO;2
- Ertürk, M.A. (2025). Geochronology and Petrology of Late Cretaceous Subduction-Related Volcanics from Elazığ, SE Türkiye: Insights into Deciphering Petrogenesis and Magma Generation Processes. Geochemistry, 85, 126234. https://doi.org/10.1016/j.chemer.2024.126234
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Mineralogy- Petrography
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
September 3, 2025
Submission Date
May 20, 2025
Acceptance Date
August 4, 2025
Published in Issue
Year 1970 Volume: 28 Number: 3