TR
EN
NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ
Abstract
Bu çalışmada, 23 Kasım 2022 Mw 6,0 Gölyaka (Düzce) Depremi’ne ait kuvvetli yer hareketi kayıtları kullanılarak, NGA-West2 kapsamında yer alan ASK14, BSSA14, CB14 ve CY14 yer hareketi tahmin denklemlerinin (GMPE) spektral şekil temsili ve genlik tahmin başarıları yerel zemin koşullarına (Vs30) bağlı olarak değerlendirilmiştir. Modellerden elde edilen teorik spektrumlar ile gözlemsel veriler arasındaki uyum, regresyon analizi ve standart rezidüel hesaplamaları ile incelenmiştir. Elde edilen sonuçlar, GMPE performansının zemin özelliklerine duyarlı olduğunu göstermektedir. Kaya zemin niteliğindeki istasyonlarda (Vs30 = 914 m/s) modeller yüksek korelasyon katsayıları (R² ≈ 0,76–0,90) ve düşük sistematik sapma ile iyi uyum sergilemiştir. Buna karşılık, düşük Vs30 değerlerine sahip yumuşak ve orta yumuşak zeminlerde uyum belirgin şekilde azalmış (R² ≈ 0,11–0,29) ve rezidüel saçılım artmıştır. Kısa periyot aralığında (0,1–0,4 s) zemin amplifikasyonu etkileri gözlenirken, uzun periyotlarda (T > 2 s) bazı modellerin yer hareketini sistematik olarak eksik tahmin ettiği belirlenmiştir. Bulgular, GMPE performansının yalnızca büyüklük ve mesafeye değil, yerel zemin koşullarına da güçlü biçimde bağlı olduğunu ve Vs30 parametresinin tek başına yerel zemin etkilerini tam olarak temsil etmekte yetersiz kalabileceğini ortaya koymaktadır.
Keywords
References
- Abrahamson, N. A., Silva, W. J., & Kamai, R. (2014). Summary of the ASK14 ground motion relation for active crustal regions. Earthquake Spectra, 30(3), 1025–1055. https://doi.org/10.1193/070913EQS198M
- Abrahamson, N., & Silva, W. (2008). Summary of the Abrahamson & Silva NGA ground-motion relations. Earthquake Spectra, 24(1), 67–97. https://doi.org/10.1193/1.2924360
- Akkar, S., Duman, T. Y., Ergintav, S., Fahjan, Y., Kartal, R. F., & Tekin, S. (2014). Türkiye sismik tehlike haritası proje dokümanı. T.C. Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), Deprem Dairesi Başkanlığı, Ankara.
- Bommer, J. J., Douglas, J., Scherbaum, F., Cotton, F., Bungum, H., & Fäh, D. (2010). On the selection of ground-motion prediction equations for seismic hazard analysis. Seismological Research Letters, 81(5), 783–793. https://doi.org/10.1785/gssrl.81.5.783
- Boore, D. M., & Atkinson, G. M. (2008). Ground-motion prediction equations for the average horizontal component of PGA, PGV, and 5%-damped PSA at spectral periods between 0.01 s and 10.0 s. Earthquake Spectra, 24(1), 99–138. https://doi.org/10.1193/1.2830434
- Boore, D. M., Stewart, J. P., Seyhan, E., & Atkinson, G. M. (2014). NGA-West2 equations for predicting PGA, PGV, and 5% damped PSA for shallow crustal earthquakes. Earthquake Spectra, 30(3), 1057–1085. https://doi.org/10.1193/070113EQS184M
- Bozorgnia, Y., Abrahamson, N. A., Al Atik, L., Ancheta, T. D., Atkinson, G. M., Baker, J. W., Baltay, A., Boore, D. M., Campbell, K. W., Chiou, B. S. J., Darragh, R., Day, S., Donahue, J., Graves, R. W., Gregor, N., Hanks, T., Idriss, I. M., Kamai, R., Kishida, T., … Youngs, R. (2014). NGA-West2 research project. Earthquake Spectra, 30(3), 973–987. https://doi.org/10.1193/072113EQS209M
- Bykova, V. V. (2016). On the selection of ground motion prediction equations during the assessment of seismic hazard in stable continental regions. Seismic Instruments 2016 52:2, 52(2), 135–143. https://doi.org/10.3103/S074792391602002X
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Civil Engineering (Other)
Journal Section
Research Article
Publication Date
June 3, 2026
Submission Date
November 14, 2025
Acceptance Date
March 2, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 29 Number: 2
APA
Toplu, E., & Kırtel, O. (2026). NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 29(2), 617-628. https://izlik.org/JA55KF45WF
AMA
1.Toplu E, Kırtel O. NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ. KSU J. Eng. Sci. 2026;29(2):617-628. https://izlik.org/JA55KF45WF
Chicago
Toplu, Elif, and Osman Kırtel. 2026. “NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 29 (2): 617-28. https://izlik.org/JA55KF45WF.
EndNote
Toplu E, Kırtel O (June 1, 2026) NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 29 2 617–628.
IEEE
[1]E. Toplu and O. Kırtel, “NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ”, KSU J. Eng. Sci., vol. 29, no. 2, pp. 617–628, June 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA55KF45WF
ISNAD
Toplu, Elif - Kırtel, Osman. “NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 29/2 (June 1, 2026): 617-628. https://izlik.org/JA55KF45WF.
JAMA
1.Toplu E, Kırtel O. NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ. KSU J. Eng. Sci. 2026;29:617–628.
MLA
Toplu, Elif, and Osman Kırtel. “NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, vol. 29, no. 2, June 2026, pp. 617-28, https://izlik.org/JA55KF45WF.
Vancouver
1.Elif Toplu, Osman Kırtel. NGA-WEST2 AZALIM MODELLERİNİN SPEKTRAL ŞEKİL TEMSİLİ VE GENLİK TAHMİN BAŞARISININ ZEMİN KOŞULLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ. KSU J. Eng. Sci. [Internet]. 2026 Jun. 1;29(2):617-28. Available from: https://izlik.org/JA55KF45WF