TR
EN
FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ
Abstract
Örme kumaşların patlama mukavemeti, çok eksenli ve ani basınçlara karşı dayanımı belirleyen kritik bir mekanik özelliktir ve spor–performans, tıbbi tekstil ve koruyucu giyim uygulamalarında önemli bir rol oynar. Ancak geleneksel test yöntemleri zaman ve maliyet açısından sınırlayıcıdır. Bu nedenle, kumaşın yapısal ve fiziksel özelliklerine dayalı tahmin modellerinin geliştirilmesi üretim verimliliği ve kalite kontrol açısından önemli avantajlar sunmaktadır. Bu çalışmada, 56 farklı konstrüksiyona sahip örme kumaştan elde edilen deneysel veriler kullanılarak çeşitli makine öğrenmesi algoritmalarıyla patlama mukavemeti tahmin modelleri geliştirilmiştir. Girdi parametreleri literatür bulguları, korelasyon analizi ve Varyans Şişirme Faktörü (VIF) sonuçlarına göre belirlenmiştir. Doğrusal regresyon (LR), çok değişkenli ayarlanabilir regresyon eğrileri (MLR) ve destek vektör makinelerinde regresyon (SMOreg) modelleri, k-katlı çapraz doğrulamada en yüksek tahmin performansını göstermiştir. Duyarlılık analizi, LR ve SMOreg modellerinde çubuk sıklığının, MLR modelinde ise iplik mukavemetinin tahmin performansını en az etkileyen parametre olduğunu ortaya koymuştur. Bu bulgular, makine öğrenmesi tabanlı yaklaşımların örme kumaşların mekanik özelliklerinin öngörülmesinde etkili ve uygulanabilir bir alternatif sunduğunu göstermektedir.
Keywords
References
- Aydemir, E. (2019). Weka ile Yapay Zekâ (2.bs.). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
- Aydın, D. (2014). Uygulamalı Regresyon Analizi (1. bs.). Ankara: Nobel Yayıncılık.
- Aydın, S., Özkul, E. (2015). Veri madenciliği ve Anadolu Üniversitesi açık öğretim sisteminde bir uygulama. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 4(3), 10–15. https://jret.elapublishing.net/makale/7168
- Elias, K. M., Rahman, M. O., Hossain, H. M. Z. (2023). Predicting bursting strength behavior of weft knitted fabrics using various percentages of cotton, polyester, and spandex fibers. Journal of Textile Science and Technology, 9(4), 273–290. https://doi.org/10.4236/jtst.2023.94019
- Ertuğrul, Ş., Uçar, N. (2000). Predicting bursting strength of cotton plain knitted fabrics using intelligent techniques. Textile Research Journal, 70(10), 845–851. https://doi.org/10.1177/004051750007100101
- Ghosh, K. (2022). An Investigation of Bursting Strength on Weft Knitted Fabrics. IOSR Journal of Polymer and Textile Engineering, 9(5), 9–20. https://doi.org/10.9790/019X-09050920
- Hossain, I., Choudhury, I. A., Mamat, A. B., Shahid, A., Khan, A. N., Hossain, A. (2016). Prediction of mechanical properties of viscose/spandex knitted fabrics using fuzzy expert system. Advances in Fuzzy Systems, Article ID 3632895. https://doi.org/10.1155/2016/3632895
- Hyndman, R. J., Koehler, A. B. (2006). Another look at measures of forecast accuracy. International Journal of Forecasting, 22(4), 679–688. https://doi.org/10.1016/j.ijforecast.2006.03.001
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Textile Science, Textile Technology, Textile Sciences and Engineering (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
March 3, 2026
Submission Date
May 12, 2025
Acceptance Date
January 6, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 29 Number: 1
APA
Berkhan Kastaci, B. (2026). FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 29(1), 390-400. https://doi.org/10.17780/ksujes.1697574
AMA
1.Berkhan Kastaci B. FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ. KSU J. Eng. Sci. 2026;29(1):390-400. doi:10.17780/ksujes.1697574
Chicago
Berkhan Kastaci, Bilge. 2026. “FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 29 (1): 390-400. https://doi.org/10.17780/ksujes.1697574.
EndNote
Berkhan Kastaci B (March 1, 2026) FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 29 1 390–400.
IEEE
[1]B. Berkhan Kastaci, “FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ”, KSU J. Eng. Sci., vol. 29, no. 1, pp. 390–400, Mar. 2026, doi: 10.17780/ksujes.1697574.
ISNAD
Berkhan Kastaci, Bilge. “FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 29/1 (March 1, 2026): 390-400. https://doi.org/10.17780/ksujes.1697574.
JAMA
1.Berkhan Kastaci B. FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ. KSU J. Eng. Sci. 2026;29:390–400.
MLA
Berkhan Kastaci, Bilge. “FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, vol. 29, no. 1, Mar. 2026, pp. 390-0, doi:10.17780/ksujes.1697574.
Vancouver
1.Bilge Berkhan Kastaci. FARKLI YAPISAL ÖZELLİKLERDEKİ ÖRME KUMAŞLARIN PATLAMA MUKAVEMETİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ YÖNTEMLERİYLE MODELLENMESİ VE TAHMİNİ. KSU J. Eng. Sci. 2026 Mar. 1;29(1):390-40. doi:10.17780/ksujes.1697574