Araştırma Makalesi

HAVAALANI ESNEK KAPLAMALI PİST YÜZEYİNDE OLUŞAN YÜZEY KUSURLARININ ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME YÖNTEMİ İLE ANALİZİ

Cilt: 28 Sayı: 3 3 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

HAVAALANI ESNEK KAPLAMALI PİST YÜZEYİNDE OLUŞAN YÜZEY KUSURLARININ ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME YÖNTEMİ İLE ANALİZİ

Öz

Havaalanı esnek kaplamalı pist yüzeyinde ortaya çıkan yüzey kusurları, kaplamanın dayanıklılığı ve güvenliği için kritik bir sorun teşkil etmektedir. Bu çalışmada, havaalanı esnek kaplamalı pist yüzeyinde görülen yüzey kusurlarının temel nedenleri, çok kriterli karar verme (ÇKKV) çerçevesinde SWARA yöntemi kullanılarak kapsamlı bir şekilde analiz edilmiştir. Çalışmada trafik yoğunluğu, iklim ve çevresel etkiler, malzeme uygunsuzlukları, uygulama hataları, bakım eksiklikleri, silindiraj hataları, asfaltın yaşlanması, taşıma gücü yetersizliği, üstyapı boyut hataları, şişme ve büzülme etkisi, eski kaplama kusurları, drenaj yetersizliği ve yerküre hareketleri olmak üzere toplam 13 kriter, yüzey kusurlarına olan etkileri açısından değerlendirilmiştir. Yapılan analiz, en yüksek ağırlıkla uygulama hatalarının kaplamalarda yüzey kusurlarına sebep olan başlıca neden olduğunu ortaya koymaktadır. Ardından, taşıma gücü yetersizliği, uygun olmayan malzeme kullanımı, drenaj yetersizliği ve silindiraj hataları en öncelikli faktörler olarak sıralanmış; yerküre hareketleri ise göreceli olarak en düşük öneme sahip bulunmuştur. Çalışmanın bulguları, havaalanı esnek kaplamaların uzun vadeli dayanıklılığını ve performansını artırmak amacıyla hangi unsurlara öncelik verilmesi gerektiğini belirlemekte ve bu doğrultuda sürdürülebilir ve ekonomik bir yüzey yönetimi için stratejik öneriler sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akpınar, M. (2021). Third-party logistics (3pl) provider selection using hybrid model of swara and waspas. International Journal of Pure and Applied Sciences, 7(3), 371-382. https://doi.org/10.29132/ijpas.972885
  2. Azam, A., Alshehri, A., Alharthai, M., El-Banna, M., Yosri, A., & Beshr, A. (2023). Applications of terrestrial laser scanner in detecting pavement surface defects. Processes, 11(5), 1370. https://doi.org/10.3390/pr11051370
  3. Babashamsi, P., Khahro, S., Omar, H., Al-Sabaeei, A., Memon, A., Milad, A., … & Yusoff, N. (2022). Perspective of life-cycle cost analysis and risk assessment for airport pavement in delaying preventive maintenance. Sustainability, 14(5), 2905. https://doi.org/10.3390/su14052905
  4. Büyükselçuk, E. Ç., & Eriş, E. (2021). Determining The Weights of Biophilic Design Parameters via SWARA Method. Kent Akademisi, 14(4), 1089-1099.
  5. Chai, M., Wang, L., & Chen, T. (2023). Study on the evolution behavior of humidity fields in cement concrete pavements of a coastal airport during early stages in humid and hot areas. Materials, 16(16), 5643. https://doi.org/10.3390/ma16165643
  6. Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı (DHMİ). (2023). Havayolu Sektör Raporu 2023. https://www.dhmi.gov.tr/Lists/HavaYoluSektorRaporlari/Attachments/17/2023%20Y%C4%B1l%C4%B1%20Havayolu%20Sekt%C3%B6r%20Raporu.pdf/ Erişim:15.10.2024
  7. Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı (DHMİ). (2025). https://www.dhmi.gov.tr/Sayfalar/Havalimani/Balikesir/GenelBilgiler.aspx Erişim:24.04.2025
  8. Ghorshi Nezhad, M. R., Zolfani, S. H., Moztarzadeh, F., Zavadskas, E. K., & Bahrami, M. (2015). Planning the priority of high tech industries based on SWARA-WASPAS methodology: The case of the nanotechnology industry in Iran. Ekonomska Istraživanja, 28(1), 1111-1137.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ulaştırma Mühendisliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yasin Yıldırım
0009-0003-0170-5547
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

3 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

12 Kasım 2024

Kabul Tarihi

10 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 28 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Kabakuş, N., & Yıldırım, Y. (2025). HAVAALANI ESNEK KAPLAMALI PİST YÜZEYİNDE OLUŞAN YÜZEY KUSURLARININ ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME YÖNTEMİ İLE ANALİZİ. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 28(3), 1159-1170. https://doi.org/10.17780/ksujes.1583831