Araştırma Makalesi

ENTEGRASYON MİMARİSİ KULLANAN TEDARİK ZİNCİRİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ İLE DESTEKLENMESİ

Cilt: 29 Sayı: 1 3 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

ENTEGRASYON MİMARİSİ KULLANAN TEDARİK ZİNCİRİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ İLE DESTEKLENMESİ

Öz

Tedarik zincirinde dijitalleşme, çağımızın zorunluluğu haline gelmiştir. Bir tedarik zinciri takip sistemi geliştirilirken, siparişin verilmesi, mevcut stok durumunun tespiti, stok seviyelerindeki hammadde veya yarı mamül malzemelerin alım ya da tüketim süreçlerinin izlenmesi için sürekli olarak malzemelerin veri giriş ve çıkışlarını analiz eden otonom, entegre ve akıllı sistemlerin geliştirilmesine ihtiyaç vardır. Bu doğrultuda çalışma kapsamında, farklı paydaşlarda bulunan ERP (Enterprise Resource Planning - Kurumsal Kaynak Planlaması) sistemlerindeki verinin ortaklaşa kullanılabilmesi için bir mimari önerilmiş ve bu entegrasyon mimarisinden elde edilen veriden yararlanılarak hammadde miktarının tahminlenebilmesi üzerinde durulmuştur. Örnek senaryoda, yüzden fazla ekmek satış noktası olan bir fırın tarafından kullanılan un miktarının tespitine dair çalışmalar gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmalar, makine öğrenmesi yöntemleri ile regresyon analizi üzerine yürütülmüştür. Önerilen çalışmadaki hedef, un stoğunun an itibarıyla yeterli olup olmadığının tespitidir. Bu noktada, regresyon modeli kullanımıyla eldeki un miktarından yararlanarak sonraki gün stokta olacak un miktarının belirli bir hata payı ile tespit edilmesi hedeflenmektedir. Yapılan çalışmada, geleneksel makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemleri kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, XAI (Explainable Artificial Intelligence - Açıklanabilir Yapay Zekâ) yöntemleri kullanılarak yorumlanmıştır. Tüm bu süreç sonucunda R2 0,90 ve MAE (Mean Absolute Error - Ortalama Mutlak Hatası) değeri 39,25 olarak en iyi sonucu LightGBM algoritması vermiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aamer, A., Eka Yani, L., & Alan Priyatna, Im. (2020). Data analytics in the supply chain management: Review of machine learning applications in demand forecasting. Operations and Supply Chain Management: An International Journal, 14(1), 1-13. http://doi.org/10.31387/oscm0440281
  2. Acar, S. G., & Yılmaz, M. (2013). Matbaa İşletmeleri İçin Bir Malzeme İhtiyaç Planlama Yazılımı Geliştirme ve Uygulanması. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 6(1), 23-32.
  3. Akdağ, H., & Kocakoç, İ. D. (2023). TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ, KAIZEN VE ENTEGRASYON SÜREÇLERİNİN BÜTÜNLEŞİK ANALİZİ. Nazilli İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 4(2), 119-132. https://doi.org/10.59113/niibfd.1391223
  4. Aljohani, A. (2023). Predictive analytics and machine learning for real-time supply chain risk mitigation and agility. Sustainability, 15(20), 15088. https://doi.org/10.3390/su152015088
  5. Bagchi, P. K., Chun Ha, B., Skjoett-Larsen, T., & Boege Soerensen, L. (2005). Supply chain integration: A European survey. The international journal of logistics management, 16(2), 275-294. https://doi.org/10.1108/09574090510634557
  6. Basana, S., Suprapto, W., Andreani, F., & Tarigan, Z. (2022). The impact of supply chain practice on green hotel performance through internal, upstream, and downstream integration. Uncertain Supply Chain Management, 10(1).
  7. Botta-Genoulaz, V., & Millet, P.-A. (2005). A classification for better use of ERP systems. Computers in industry, 56(6), 573-587. https://doi.org/10.1016/j.compind.2005.02.007
  8. Carbonneau, R., Laframboise, K., & Vahidov, R. (2008). Application of machine learning techniques for supply chain demand forecasting. European journal of operational research, 184(3), 1140-1154. https://doi.org/10.1016/j.ejor.2006.12.004

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İş Süreçleri Yönetimi , Karar Desteği ve Grup Destek Sistemleri , Makine Öğrenme (Diğer) , Yapay Zeka (Diğer) , Yazılım Mimarisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

3 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

29 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

11 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1970 Cilt: 29 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Soygazi, F., Akdağ, H., & Öztürk, K. (2026). ENTEGRASYON MİMARİSİ KULLANAN TEDARİK ZİNCİRİNİN MAKİNE ÖĞRENMESİ İLE DESTEKLENMESİ. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 29(1), 124-147. https://doi.org/10.17780/ksujes.1773821