Gaziantep Yöresinde Bulunan ve Anıt Ağaç Niteliği Taşıyan Doğu Çınarı (Platanus orientalis L.)’nın Fiziksel Özelliklerinin Belirlenmesi

In recent years, deforestation process is accelerating with global warming and climate change. Biodiversity is deteriorating and important genetic resources are at risk of extinction. In order to prevent these changes that take place in nature, the idea of conserving natural resources and forests is at the forefront. Together with the very high cultural and scientific value, Turkey has many natural riches, many of which are protected and should be protected. Among them, monumental trees provide scientific, psychological, cultural, aesthetic and touristic functions. Monumental trees contain important information about the different events of the past. Besides, they are the sources that are utilized in the planning stages of forest resources by functioning as a gene pool in terms of species. In this study, Genc-Güner method was used and five monumental trees were determined in Gaziantep region. The crown diameter, bark thickness, breast height diameter and total height of the trees were measured. With the help of increment core samples, age estimation were carried out. According to National Standard of Monumental Trees (TS 13137), two of five trees was registered as a monumental tree because of its characteristics. With the estimated age of 500 years, 25 and 26 m height, 220 and 226 cm breast height diameter, these trees are Platanus orientalis L. species. They are of natural, cultural and aesthetic value. 

Son yıllarda, küresel ısınma ve iklim değişikliği ile ormansızlaşma süreci hızlanmaktadır. Biyoçeşitliliğin önemli ölçüde yok olmasının yanında önemli genetik kaynaklar da yok olma riski altındadır. Doğada meydana gelen bu olumsun değişiklikleri önlemek için, doğal kaynakları ve ormanları koruma giderek önem kazanmaktadır. Çok yüksek kültürel ve bilimsel değere sahip olan Türkiye, birçoğu korunan ve korunması gereken doğal zenginliğe sahiptir. Bu zenginlikler arasında anıt ağaçlar önemli bir yer kaplamakta olup, bunlar bilimsel, kültürel, psikolojik, estetik ve turistik işlevler sağlamaktadır. Anıt ağaçlar, geçmişin farklı olayları hakkında önemli bilgiler içermektedir. Ayrıca orman kaynaklarının planlama aşamalarında türler açısından bir gen havuzu olarak işlev gören kaynaklardır. Bu çalışmada Gaziantep bölgesinde Genç-Güner yöntemi ile beş anıtsal nitelikli ağaç tespit edilmiştir. Ağaçların taç çapı, kabuk kalınlığı, göğüs yüksekliği çapı ve yüksekliği ölçülmüştür. Artım burgusu yardımı ile yaş tahminleri yapılmıştır. Anıt Ağaçların Ulusal Standardına (TS 13137) göre, beş ağacın ikisi fiziksel özellikleri nedeniyle anıt ağaç olarak tescillenmiştir. Yaklaşık 500 yaşlarında, 25 ve 26 m boylarında, 220 ve 226 cm çapında (göğüs yüksekliği) olan bu ağaçların, Doğu çınarı (Platanus orientalis L.) türü olup yörede doğal, önemli ölçüde kültürel ve estetik değere sahip oldukları belirlenmiştir.